#20261113001_TR
Yazar: Cahit Temizkan, OXORY Kurucusu ve Genel Müdürü
Özet
Yapay zekâ ajanları SAP standardının bir parçası haline geliyor; aynı zamanda birçok SAP ortamında temiz bir arayüz sunmayan sistemler var. Bu rapor, bugün mevcut erişim yollarını, her birinin ne zaman uygun olduğunu ve hepsi için geçerli güvenceleri anlatıyor. Temel kural basit: önce API ve MCP kullanın, ekran okumayı yalnızca API olmayan yerde kullanın ve dil modeli yalnızca akıl yürütsün, SAP'ye asla doğrudan dokunmasın.
Yapay zekâ ajanları SAP'ye neden şimdi geliyor?
Zamanlamayı üç gelişme açıklıyor.
Hedef: SAP'deki süreçleri anlayan ve doğru erişim yolundan, kontrollü ve izlenebilir biçimde yürüten yapay zekâ ajanları.
- **Ajanlar standardın parçası.** Joule Studio'daki Skill Builder Temmuz 2025'ten, Agent Builder ise Aralık 2025'ten beri genel kullanımda.
- **Tek seferlik entegrasyonlar yerine açık standartlar.** Model Context Protocol (MCP) ve Agent2Agent protokolü (A2A) ajanları, modelleri ve sistemleri tek tip bağlar. SAP Build ve Joule Studio ikisini de destekliyor.
- **Clean Core temiz arayüzler gerektirir.** RFC üzerinden betikler veya GUI gibi klasik yollar, RISE with SAP gibi bulut ortamlarında giderek sınıra dayanıyor. Bu son nokta bizim pazar değerlendirmemizdir, SAP'nin bir taahhüdü değildir.
SAP BTP üzerinde üç yapay zekâ katmanı
SAP'nin standart sunumu üç katman olarak okunabilir:
- **Joule konuşur.** Joule, kullanıcılar için tek giriş noktasıdır. Talebi anlar, doğru ajana veya skill'e yönlendirir ve SAP uygulamalarının içinde çalışır.
- **Joule Studio inşa eder.** SAP Build'deki Skill Builder ve Agent Builder ile şirkete özel skill'ler ve ajanlar low-code veya pro-code geliştirilir.
- **AI Foundation model ve veriyi sağlar.** Modellere SAP AI Core ve Generative AI Hub üzerinden erişilir. Kurumsal verilerle zeminleme (grounding) için HANA Cloud Vector Engine ve Knowledge Graph kullanılır.
Joule Studio'da skill mi, ajan mı?
**Skill** kural tabanlıdır. Sabit girdi ve çıktı formatıyla tek, tekrarlayan bir işlemi yürütür ve akıl yürütme gerektirmez; örneğin bir malzemenin stok seviyesini getirmek.
**Ajan** hedef odaklıdır. Planlar, akıl yürütür ve doğru araçları kendisi seçer. İstisnaların ve parçalı süreçlerin olduğu senaryolara uygundur; örneğin bir aksaklık sonrası teslimat rotasını yeniden değerlendirip seçenekler sunmak.
Ajanlar veri, doküman ve SAP Knowledge Graph'in yanı sıra araçları ve MCP sunucularını kullanır. Birden fazla uzman ajan uçtan uca tek akışta orkestre edilebilir; skill'ler ve ajanlar merkezi yönetilir, yürütme görünür kalır.
Joule ile yapay zekâ ajanlarını entegre etmek
Referans mimarinin üç özelliği var. Kullanıcılar **tek giriş noktasından**, yani Joule'den çalışır; Joule talepleri ajanlara ve skill'lere yönlendirir. Joule Studio'daki özel ajanlar hazır SAP ajanlarıyla yan yana **tek platformda** çalışır. Mimari **üçüncü taraflara açıktır**: üçüncü taraf ajanlar ve MCP sunucuları açık standartlarla bağlanır.

SAP BTP üzerinde Generative AI
SAP AI Core'daki Generative AI Hub, birçok modele tek erişim noktasıdır. OpenAI, Anthropic, Google, Mistral, NVIDIA, Amazon ve SAP gibi sağlayıcıların modellerini bir araya getirir; liste sürekli değişir. Uyumlaştırılmış bir orkestrasyon API'si şablonlama, içerik filtreleme ve çeviri sağlar; böylece istemci kodunu değiştirmeden model değiştirebilirsiniz. Kendi verilerinizle zeminleme için HANA Cloud Vector Engine ve Knowledge Graph, retrieval-augmented generation'ı destekler.

Özel çözümler: tek ajan, SAP'ye iki yol
Her senaryo standart sunuma uymaz. Özel veya hazır bir ajan bir dil modeli kullanabilir (çevrimiçi; örneğin Claude, OpenAI veya Gemini, ya da şirket içinde yerel bir model) ve SAP'ye iki yoldan ulaşır.
**1. yol: sistemin API'si var.** Bir MCP sunucusu SAP fonksiyonlarını şemalı araçlar olarak sunar; OData, RFC ve REST için tek bir çağrı formatı kullanılır. S/4HANA, ECC ve SAP dışı sistemler için BTP ile veya BTP olmadan çalışır.
**2. yol: API yok, yalnızca ekran.** Ekran okuyan ajan ekranı okur, tıklar ve yazar, sonucu doğrular. İzole bir oturumda çalışır ve kritik adımları yalnızca onayla yürütür. SAP GUI, eski uygulamalar ve portallar içindir; arayüz değişikliklerine duyarlıdır.
1. yol: MCP ile bağlanmak
MCP, bir ajanın bir sistemin araçlarını nasıl keşfedip çağıracağını tanımlayan açık bir standarttır. Kasım 2024'te Anthropic tarafından yayımlandı.
İki uyarı. MCP yalnızca erişimi düzenler; iş bağlamı ve kalite araç tanımlarından, yetkilendirmelerden ve zeminlemeden gelir. Ayrıca SAP Architecture Center'a göre üçüncü taraf MCP sunucularının işletme sorumluluğu (güvenlik, erişilebilirlik, yükseltme uyumluluğu, uyumluluk/compliance) onları çalıştıran müşteri veya iş ortağındadır. SAP ayrıca yönetilen bir alternatif olarak SAP Integration Suite üzerinde bir MCP Gateway sunuyor; protokol hâlâ olgunlaşıyor, bu yüzden değişime hazır olun.
- **BTP olmadan:** MCP sunucusu yerelde veya kurum ağında çalışır ve SAP sistemiyle HTTPS veya RFC üzerinden konuşur. Bulut zorunluluğu ve Joule lisansı gerekmez.
- **BTP ile:** MCP sunucusu Cloud Foundry üzerinde çalışır. Erişim Destination servisi ve Cloud Connector üzerinden geçer; Joule Studio sunucuyu destination aracılığıyla bulur.
2. yol: ekranı okuyan ajanlar
Döngü dört adımdan oluşur: **gör** (ekranı yakala), **anla** (alanları ve durumu tanı), **uygula** (tıkla ve yaz) ve **doğrula** (sonucu kontrol et, gerekirse tekrarla). Arayüz değişiklikleri akışı bozabileceği için devreye alma üç güvence gerektirir: ek yetkisi olmayan, özel ve kısıtlı kullanıcıyla izole oturum, kritik adımlar için insan onayı ve bakım planı.
Hangi yol ne zaman uygun?
Pratik kural: önce Joule Studio veya MCP'yi değerlendirin, ekran okumayı yalnızca son çare olarak kullanın. Bu karşılaştırma bir karar yardımıdır, eksiksiz bir ürün değerlendirmesi değildir.
- **Joule Studio**, standart API'li ve iş ekiplerinin de geliştirdiği süreçlere uygundur. SAP Build ve BTP gerektirir. Gücü SAP-native ve merkezi yönetilmesi; sınırı SAP platformuna bağlılığıdır.
- **MCP sunucusu**, kendi yapay zekâ uygulamanızın SAP'ye erişmesi için uygundur. API gerektirir (OData, BAPI, RFC veya REST). Standartlaşmış ve yeniden kullanılabilirdir, ancak tek başına iş bağlamı sağlamaz.
- **Ekran okuma**, SAP GUI, eski uygulamalar ve portallar için uygundur. Ekran erişimi gerekir, API gerekmez; başka hiçbir yolun çalışmadığı yerde çalışır. Sınırı arayüz değişikliklerine duyarlılığıdır.
SAP'de yapay zekâ ajanları için güvenceler
- **En az yetki:** ajan başına özel bir teknik kullanıcı, yalnızca gereken yetkilerle.
- **Onay:** kritik adımlar çalışmadan önce bir insan onaylar.
- **İzlenebilirlik:** ajandan SAP sistemine kadar tüm zincirde izleme ve denetim.
- **Model seçimi:** veri koruma ve uyumluluk gereksinimlerine göre çevrimiçi veya yerel model.
OXORY ile yaklaşımımız
Dört aşama öneriyoruz; her aşamanın süresi sürece ve sistem ortamına bağlıdır.
Bunu kendi ortamınız için yürütmek isterseniz potansiyel çalıştayı talep edin. İlgili OXORY çözümleri: AI IDOCMON ve AI DEVGUI.
- **Potansiyel çalıştayı:** kullanım senaryolarını, sistemleri ve mevcut arayüzleri belirleme.
- **Mimari ve model seçimi:** Joule, MCP veya ekran okuma; çevrimiçi veya yerel model.
- **Pilot:** onaylar ve izleme ile tek somut bir süreç.
- **İşletme ve yaygınlaştırma:** daha fazla ajan, yönetişim ve kullanıcı eğitimi.
Kaynaklar ve durum
SAP Joule Studio ürün bilgileri, SAP Architecture Center referans mimarileri (Third-Party MCP Access to SAP Solutions dâhil) ve SAP Learning'e dayanır. Ürün kullanılabilirliği ve model listeleri değişir; durum Kasım 2026'dır. Planlamadan önce güncel SAP yol haritasını kontrol edin.
Sık sorulan sorular
- Joule Studio, MCP veya ekran okumadan hangisiyle başlamalıyız?
- Önce Joule Studio veya MCP'yi değerlendirin. Ekran okumayı yalnızca API olmayan yerde kullanın; örneğin SAP GUI, eski uygulamalar veya portallar.
- Dil modeli SAP'ye doğrudan erişir mi?
- Hayır. Model yalnızca akıl yürütür. SAP erişimi bir MCP sunucusu veya onaylı, kontrollü bir ekran okuma oturumu üzerinden gerçekleşir.
- SAP ile MCP kullanmak için BTP gerekir mi?
- Hayır. MCP sunucusu yerelde veya kurum ağında çalışıp HTTPS veya RFC ile bağlanabilir. BTP ile Cloud Foundry üzerinde çalışır ve Destination servisi ile Cloud Connector üzerinden erişilir.
Sonraki adım
Bunun kendi SAP ortamınız ve proje planınız için ne anlama geldiğini birlikte netleştirelim.
Potansiyel çalıştayı talep edin